Theo quy định mới trong Luật Đất đai 2024, nhiều loại đất dù chưa có giấy tờ vẫn có thể được làm sổ đỏ cho đất không có giấy tờ từ 01/08/2024. Vậy cụ thể, những trường hợp nào có đất nhưng chưa có giấy tờ sẽ được xem xét cấp sổ đỏ theo quy định mới này?
Đất không có giấy tờ là gì?
Theo Điều 137 của Luật Đất đai 2024, đất không có giấy tờ là những trường hợp người dân đang sử dụng đất nhưng không có một trong các loại giấy tờ hợp pháp chứng minh quyền sử dụng đất dựa theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên, nếu đất đó được sử dụng ổn định, không có tranh chấp và đủ điều kiện khác thì vẫn có thể được cấp sổ đỏ từ ngày 01/8/2024.
Dưới đây là các trường hợp cụ thể được xếp vào nhóm đất không có giấy tờ theo Luật Đất đai 2024:
Đất sử dụng trước ngày 15/10/1993 nhưng thiếu giấy tờ hợp pháp
Người dân sử dụng đất ổn định trước thời điểm ngày 15/10/1993 nhưng không có một trong các loại giấy tờ như:
+ Các loại giấy chứng nhận hoặc văn bản cấp đất từ thời Nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, Chính phủ Cách mạng lâm thời, hoặc Nhà nước CHXHCN Việt Nam.
+ Giấy tờ do chế độ cũ cấp như:
Bằng khoán điền thổ
Văn tự đoạn mãi bất động sản có dấu chứng nhận của cơ quan thuộc chế độ cũ.
Văn tự mua bán, tặng cho, đổi, thừa kế nhà ở gắn liền với đất có chứng nhận của cơ quan thuộc chế độ cũ
Di chúc/Thỏa thuận phân chia di sản.
Giấy phép cho xây cất nhà ở
Giấy phép hợp thức hóa kiến trúc được cơ quan có thẩm quyền chứng nhận.
Bản án của Tòa án thuộc chế độ cũ có hiệu lực thi hành.
Nguồn: Luật Việt Nam
+ Giấy chứng nhận tạm thời, tên trong sổ địa chính hoặc sổ đăng ký ruộng đất.
+ Hợp đồng chuyển nhượng được xã xác nhận trước 15/10/1993.
+ Sổ mục kê, sổ kiến điền có ghi tên người sử dụng lập trước 18/12/1980.
+ Hồ sơ liên quan đến Chỉ thị 299/TTg ngày 10/11/1980 như biên bản xét duyệt, đơn đăng ký quyền sử dụng đất, giấy xác nhận đã kê khai nhà đất.
+ Trường hợp đất được phân cho bộ đội, cán bộ theo Chỉ thị 282/CT-QP năm 1991 nhưng thiếu giấy giao đất chính thức.
+ Giấy tờ di dân lập khu kinh tế mới, tái định cư đã được duyệt.
+ Giấy tờ xác nhận quyền sở hữu nhà hoặc xây dựng, sửa chữa nhà do cơ quan có thẩm quyền xác nhận.
+ Văn bản tạm giao đất, đơn xin sử dụng đất đã được UBND/hợp tác xã chấp thuận trước 01/7/1980.
+ Các giấy tờ xác nhận giao đất cho cán bộ, công nhân viên không dùng ngân sách nhà nước.
+ Giấy tờ khác do tỉnh cấp trước 15/10/1993, phù hợp với tình hình thực tế từng địa phương.
Đất ở kết hợp sản xuất nông – lâm nghiệp trước ngày 01/7/2004
Là đất do nông, lâm trường quốc doanh giao cho người dân sử dụng trước 01/7/2004 để làm nhà ở kết hợp sản xuất nhưng không có giấy tờ xác nhận việc giao đất.
Đất của hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng nhưng thiếu giấy tờ
Các trường hợp như:
- Không có giấy tờ tặng cho hoặc thừa kế quyền sử dụng đất.
- Không có giấy giao nhà tình nghĩa, nhà tình thương, nhà đại đoàn kết.
- Mất giấy tờ hóa giá, thanh lý nhà.
- Thiếu giấy chứng nhận mua nhà thuộc sở hữu nhà nước.
- Thiếu giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà và tài sản khác gắn liền với đất.
Đất đã được giao hoặc cho thuê sau ngày 15/10/1993 nhưng chưa có sổ đỏ
Trường hợp đất được Nhà nước giao hoặc cho thuê trong giai đoạn từ 15/10/1993 đến trước ngày Luật Đất đai 2024 có hiệu lực, nhưng đến nay vẫn chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
Đất mang tên người khác nhưng có giấy tờ chuyển quyền
Dù giấy tờ đứng tên người khác, nhưng nếu có văn bản chuyển quyền sử dụng đất hợp pháp (như mua bán, tặng cho, thừa kế) thì vẫn được xem xét cấp sổ đỏ.
Đất đang tranh chấp nhưng chưa có kết luận cuối cùng
Các trường hợp đất có tranh chấp nhưng chưa có phán quyết từ tòa án hoặc cơ quan có thẩm quyền như:
- Chưa có bản án hoặc quyết định chính thức của tòa.
- Chưa có quyết định thi hành án chính thức.
- Chưa có kết quả chính thức về việc giải quyết khiếu nại, tố cáo.
- Chưa có biên bản hòa giải.
Bị mất bản gốc giấy tờ, cơ quan Nhà nước không lưu trữ
Đây là những trường hợp người dân bị thất lạc giấy tờ gốc và các cơ quan nhà nước cũng không còn lưu trữ hồ sơ gốc nên không thể đối chiếu, xác minh nguồn gốc sử dụng đất theo cách thông thường.
Những loại đất không có giấy tờ nào sẽ được cấp sổ đỏ từ 01/08/2024?
Theo Điều 138 Luật Đất đai 2024 (Luật số 31/2024/QH15), những người dân đang sử dụng đất mà chưa có giấy tờ hợp pháp về quyền sử dụng vẫn có thể được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ, sổ hồng) nếu đáp ứng đủ điều kiện. Luật mới đã mở rộng thời gian sử dụng đất không giấy tờ được công nhận, giúp nhiều hộ dân có cơ hội hợp thức hóa quyền sử dụng đất.
Ba nhóm đất không giấy tờ đủ điều kiện được cấp sổ
Dựa trên thời điểm bắt đầu sử dụng đất, Luật Đất đai 2024 chia thành 3 nhóm chính:
Nhóm 1: Sử dụng đất từ trước ngày 18/12/1980
Hộ gia đình hoặc cá nhân đã sử dụng đất từ trước ngày 18/12/1980, nếu được UBND cấp xã xác nhận là sử dụng ổn định và không có tranh chấp, sẽ được cấp sổ đỏ.
Nhóm 2: Sử dụng đất từ 18/12/1980 đến trước 15/10/1993
Trường hợp người dân sử dụng đất trong giai đoạn này, dù không có giấy tờ nhưng nếu được chính quyền địa phương xác nhận đất không tranh chấp, cũng sẽ được cấp giấy chứng nhận.
Nhóm 3: Sử dụng đất từ 15/10/1993 đến trước 01/7/2014
Đây là điểm mới đáng chú ý. Trước đây, Luật chỉ công nhận đến ngày 01/7/2004. Nay, Luật mới kéo dài mốc thời gian thêm 10 năm, tạo điều kiện cho người dân sử dụng đất lâu dài nhưng chưa có sổ.
Điều kiện bắt buộc để được cấp sổ với đất không giấy tờ
Với nhóm sử dụng đất từ 15/10/1993 – 01/7/2014, người sử dụng đất không có giấy tờ vẫn được cấp sổ đỏ nếu đủ các điều kiện sau:
- Không vi phạm các quy định pháp luật về đất đai.
- Không phải là trường hợp được Nhà nước giao đất không đúng thẩm quyền.
- Được UBND cấp xã xác nhận không có tranh chấp tại thời điểm xét cấp sổ.
Trường hợp đặc biệt: Đất nông nghiệp sử dụng làm nhà ở hoặc mục đích khác
Theo khoản 1 Điều 118 Luật Đất đai 2024, những diện tích đất nông nghiệp được chuyển sang làm nhà ở hoặc sử dụng cho mục đích phi nông nghiệp trước ngày 01/7/2014, nếu:
- Không có giấy tờ.
- Người sử dụng có hộ khẩu thường trú hoặc đang ở vùng kinh tế khó khăn.
- Được UBND xã xác nhận không tranh chấp và phù hợp quy hoạch.
=> Sẽ được làm sổ đỏ cho đất không có giấy tờ từ 2024 mà không cần nộp tiền sử dụng đất.
Đất nông nghiệp đang sử dụng ổn định cũng có thể được cấp sổ
Nếu hộ gia đình hoặc cá nhân đang sử dụng đất nông nghiệp ổn định, được chính quyền xã xác nhận:
- Không có tranh chấp.
- Phù hợp với quy hoạch.
=> Thì sẽ được Nhà nước giao đất không thu tiền sử dụng, nhưng chỉ trong phạm vi hạn mức đất nông nghiệp theo quy định.
Thời hạn sử dụng và phần diện tích vượt hạn mức
Thời hạn sử dụng đất và quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất sẽ được tính từ ngày cấp sổ.
Nếu diện tích vượt quá hạn mức được giao, người dân sẽ chuyển sang hình thức thuê đất trả tiền hàng năm đối với phần vượt.
Kết luận
Luật Đất đai 2024 đã mở rộng đáng kể quyền lợi cho người sử dụng đất không có giấy tờ. Với việc kéo dài thời gian công nhận đến trước ngày 01/7/2014 và nới lỏng các điều kiện, người dân sẽ có nhiều cơ hội hơn để được cấp sổ đỏ, sổ hồng, đặc biệt là ở nông thôn và vùng kinh tế khó khăn.
***Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm:
Radanhadat.vn thực hiện tài liệu này với mục đích cung cấp thông tin tham khảo. Thông tin có thể được thay đổi mà không cần thông báo trước.
Chúng tôi nỗ lực thực hiện và đảm bảo tính chính xác của tài liệu nhưng không chịu trách nhiệm về tổn thất hoặc hậu quả từ việc sử dụng thông tin trong đây.
Chúng tôi xử lý thông tin dựa trên nguồn đáng tin cậy, nhưng chúng tôi không kiểm chứng nguồn tin và không đảm bảo tính chính xác.
Radanhadat.vn sở hữu độc quyền tài liệu và nội dung bên trong. Tài liệu không được phép sao chép toàn bộ hoặc một phần mà không có sự đồng ý của Radanhadat.vn.
>> Xem thêm: